Biodiversity Challenge verbindt: 50 onderwijsinstellingen maken biodiversiteit zichtbaar
De eerste landelijke Biodiversity Challenge is een feit. Twee maanden lang brachten studenten en medewerkers van meer dan 50 onderwijsinstellingen - van mbo tot universiteit - de wilde planten en dieren op hun campus of schoolterrein in kaart. Gezamenlijk spotten zij zo’n 4.500 soorten: ongeveer 10 procent van alle in Nederland bekende planten- en diersoorten.
De Biodiversity Challenge is de jaarlijkse ‘bioblitz’ van Wageningen University & Research, in 2021 gestart. In mei en juni werken studenten, medewerkers en bezoekers samen om zoveel mogelijk wilde soorten te spotten op de Wageningse campus en andere locaties. Dit jaar groeide de Wageningse challenge voor het eerst uit tot een landelijke bioblitz waaraan meer dan 50 onderwijsinstellingen meededen, van een middelbare school in Hoofddorp, tot de Rijksuniversiteit Groningen, en (v)mbo Yuverta in Zuid-Limburg.
De belangstelling was groot. Niet eerder onderzochten zoveel studenten en medewerkers - samen ‘waarnemers’ genoemd - uit het voortgezet onderwijs, (v)mbo, hbo en wetenschappelijk onderwijs tegelijkertijd de biodiversiteit op de plek waar zij studeren en werken. In totaal legden 4.072 waarnemers, onder wie de minister van Onderwijs, meer dan 62.400 planten en dieren vast verdeeld over 4.491 soorten. De waarnemingen werden ingevoerd via Waarneming.nl, waardoor deelnemers de biodiversiteit van hun eigen campus of school konden vergelijken met die van de andere instellingen.
Lawrence Jones-Walters
Een blauwtje en wants op een bloeiend gras: soms sla je drie vliegen in één klap.
Liesje Mommer, oprichter van het Wageningen Biodiversity Initiative: ‘Als je me tijdens de eerste Biodiversity Challenge had verteld dat we vijf jaar later zo’n 4.500 soorten in kaart zouden brengen, samen met meer dan 50 kennisinstellingen door heel Nederland, dan had ik gezegd: “Dream on.” Maar dat is precies wat er is gebeurd.’ Ze vervolgt: ‘Het gaat niet goed met de biodiversiteit in Nederland. Maar steeds meer mensen trekken zich dat wél aan. Elke waarneming brengt ons dichter bij actie - ook in het onderwijs. Daarom zeg ik nu: “Dream on! Het kán”.’
Breed programma en gezamenlijke afsluiting
De Biodiversity Challenge bood ook dit jaar een breed programma. Naast het spotten van soorten, konden bezoekers deelnemen aan workshops botanisch tekenen, vroege vogel excursies, kever-determineersessies en door studenten georganiseerde lunchlezingen. Daarnaast werd op de buitenexpositie Ever Changing Biodiversity geopend, met foto’s van Jan-Freerk Kloen waarop achttien diersoorten verbeelden hoe menselijk handelen de biodiversiteit zowel positief als negatief kan beïnvloeden. Deze expositie is nog tot eind 2026 te zien op de campus van Wageningen.
De Biodiversity Challenge 2026 werd begin juli gezamenlijk afgesloten tijdens een evenement op de campus van Universiteit Utrecht. Daar keken deelnemers terug op de resultaten van deze eerste landelijke editie, en op twee maanden waarin zij samen de biodiversiteit in hun eigen omgeving verkenden.
Rien Komen, bestuursvoorzitter van Aeres en voorzitter van de Groene Tafel: ‘Als biodiversiteit verarmt, verarmt ook ons toekomstperspectief. In het onderwijs moeten we studenten leren kijken, verbanden leren zien en de natuur leren ervaren. Zo gaan zij zich er onderdeel van voelen. We hebben de taak om biodiversiteit op alle niveaus te verankeren in het onderwijs.’ En dat is precies wat de Biodiversity Challenge beoogt.
Een presentatie van Mieke de Wit, organisator van het eerste uur van de Biodiversity Challenges tijdens het afsluitende evenement.
Schoolplein Safari
Los van de bioblitz gingen ook basisschoolleerlingen aan de slag: op zoek naar biodiversiteit op hun eigen schoolplein. Tijdens de Schoolplein Safari een citizen science-project van de Nederlandse Wetenschapsknooppunten, onderzochten meer dan 11.000 leerlingen van 300 scholen welke planten en dieren er op hun schoolplein voorkomen. Ook zij namen vele soorten waar, variërend van slakken en pissebedden tot een ringslang. Ook bleek dat ‘groenere’ schoolpleinen beter zijn voor de biodiversiteit: actie ondernemen heeft dus zin.
De Biodiversity Challenge 2026 werd georganiseerd door Wageningen University & Research, Aeres Hogeschool Wageningen, Yuverta MBO en Universiteit Utrecht, en werd gesponsord door de NWA Groene Route en gesteund door GroenPact. De bioblitz werd mede mogelijk gemaakt door Waarneming.nl.
