Liesje Mommer benoemd als lid KNAW

De KNAW is het Nederlandse genootschap van topwetenschappers uit alle disciplines. Jaarlijks worden er slechts enkele nieuwe leden benoemd. Mommers benoeming geldt dan ook als erkenning van haar wetenschappelijke verdiensten. In haar onderzoek, wat de KNAW omschrijft als “een schoolvoorbeeld van wetenschap met een immense maatschappelijke impact”, richt ze zich op biodiversiteit en de gevolgen van verlies daarvan.

Mommer begon als plantenecoloog en ging al snel “ondergronds”. Met innovatieve methoden liet ze zien hoe plantenwortels, bodemschimmels en bacteriën een heel ecosysteem vormen onder de grond. Haar onderzoek naar biodiversiteit in graslanden toonde aan dat soortenrijke plantengemeenschappen beter functioneren dan monoculturen: ze slaan meer koolstof op en zijn beter bestand tegen droogte, overstromingen en ziekteverwekkers.

Haar wetenschappelijke inzichten vormen de basis voor haar steeds duidelijkere stem in het publieke debat. ‘De verliezen aan biodiversiteit wereldwijd gaan nog altijd door,’ vertelt ze. ‘Dat bedreigt niet alleen ecosystemen, maar ook het welzijn van de mens zelf. Alleen door samen te gaan werken met de natuur, in plaats van deze uit te gummen, kunnen we die alarmerende situatie keren.’

Mommer hecht groot belang aan de toepassing van ecologische kennis in landbouwsystemen. ‘We weten inmiddels heel veel over de oorzaken van de problemen van deze tijd, zoals de biodiversiteitscrisis,’ legt ze uit. ‘We hebben veelal ook technologische oplossingen ontwikkeld die kunnen helpen. Maar we passen ze nog te weinig toe. Daarom is een urgente vraag: hoe creëren we de sociaal-economische omstandigheden waarin die oplossingen daadwerkelijk tot bloei kunnen komen? Hoe kunnen we zorgen dat deze oplossingen verwezenlijkt kunnen worden in de politiek en het bedrijfsleven, maar dat ze ook worden gedragen in de samenleving? In mijn optiek moet de wetenschap daarom meer interdisciplinair gaan werken: elkaars inzichten meer verbinden. En vooral: we moeten nieuwsgieriger worden naar het perspectief van de ander, want samen komen we tot betere oplossingen voor mens en planeet.’

Sinds 2021 leidt Mommer het Wageningen Biodiversity Initiative (WBI) waarin wetenschappers vanuit verschillende disciplines samenwerken aan het ontwikkelen van oplossingen voor een natuurinclusieve samenleving, én het aanjagen van de implementatie daarvan. Mommer: ‘Momenteel loopt bijvoorbeeld de Biodiversity Challenge, waar ook studenten actief bij betrokken zijn. Gestart vanuit het WBI, is dit inmiddels een nationale beweging met meer dan vijftig onderwijsinstellingen in heel Nederland. Ook hier gaat het om verbinden – met de natuur en met elkaar.’

Liesje Mommer wordt eind september samen met de andere nieuwe KNAW-leden geïnstalleerd.