Project 'Oh My Gut': Stress verminderen via voeding en het microbioom

Mentale gezondheid staat hoog op de maatschappelijke agenda. Tegelijkertijd groeit het wetenschappelijke bewijs dat de darm en de hersenen voortdurend met elkaar communiceren via de zogenoemde darm-brein-as. Die communicatie verloopt via zenuwbanen, hormonen, het immuunsysteem en het darmmicrobioom.

Hoewel we weten dat voedingscomponenten zoals vezels, prebiotica en probiotica het darmmicrobioom beïnvloeden, weten we nog veel minder over de vraag of die veranderingen ook leiden tot verbeteringen in mentale gezondheid. Vooral voor stressregulatie ontbreekt nog veel kennis. Bovendien is het lastig om de darm-brein-as bij mensen te bestuderen; onderzoekers kunnen immers niet rechtstreeks meten hoe darm en brein met elkaar communiceren. Betrouwbare biomarkers en meetmethoden zijn dus hard nodig. 

Oh My Gut richt zich op de centrale vraag: kunnen voedingssupplementen via het darmmicrobioom bijdragen aan stressvermindering?

Om deze vraag te beantwoorden voert Oh My Gut een van de grootste studies op dit gebied uit. Meer dan tweehonderd deelnemers tussen de 25 en 40 jaar nemen deel aan een zes weken durende interventie. Juist die leeftijdsgroep ervaart normaal gesproken extra stress door vele veranderingen, zoals werk, relaties en gezinsvorming. De deelnemers ontvangen gedurende zes weken een placebo of een van vijf supplementen gebaseerd op prebiotica, probiotica of postbiotica. Het doel is niet om producten onderling te vergelijken, maar om vast te stellen of ze beter presteren dan een placebo.

Wat deze studie bijzonder maakt, zijn de uitgebreide, diverse meetmethoden. Onderzoekers brengen zowel subjectieve als objectieve stress in kaart. Dat gebeurt met vragenlijsten, acute stresstesten, cortisolmetingen en draagbare sensoren (wearables) die continu veranderingen in hartslagvariabiliteit registreren. Daarnaast verzamelen de onderzoekers ontlasting-, speeksel- en andere biologische monsters van de proefpersonen om veranderingen in het microbioom en metabolisme te volgen.

Het project bouwt voort op de Healthy Brain Study van het Donders Instituut, waarin onderzoekers eerder verbanden onderzochten tussen stress, voeding en het darmmicrobioom. Oh My Gut voegt daar een voedingsinterventie aan toe, waardoor onderzoekers niet alleen verbanden waarnemen, maar ook mogelijke oorzakelijke effecten kunnen onderzoeken.

Het project moet belangrijke nieuwe inzichten opleveren in de rol van voeding bij stressregulatie. Door verschillende typen supplementen binnen één studie te onderzoeken, ontstaat een uniek overzicht van hun mogelijke effecten op stress, darmgezondheid en het microbioom. Daarnaast helpt Oh My Gut bij de ontwikkeling van nieuwe meetmethoden voor de darm-brein-as. Zo worden innovatieve technieken ingezet om stress en gezondheid op een niet- of minimaal invasieve manier te monitoren, bijvoorbeeld via speekselanalyses, wearables en thuismetingen.

Deze kennis kan de basis vormen voor toekomstige voedingsproducten, supplementen en gepersonaliseerde gezondheidsoplossingen die mensen ondersteunen bij het omgaan met stress.

Veel mensen ervaren dagelijks stress. Gezien het waarschijnlijke verband tussen darmgezondheid en stress, zou voeding kunnen helpen om het microbioom op de juiste manier te voeden en beïnvloeden. Toch houden mensen duurzame veranderingen in voeding of leefstijl vaak lastig vol. Voedingssupplementen zouden daardoor een ondersteunende rol kunnen spelen bij stressmanagement, waardoor mensen meer grip krijgen op hun mentale welzijn.

Voor de voedings- en supplementenindustrie biedt het project wetenschappelijke onderbouwing voor producten die inspelen op de groeiende belangstelling voor mentale gezondheid. Daarnaast levert Oh My Gut nieuwe kennis op over de darm-brein-as en de rol die voeding daarin kan spelen. Daarmee draagt het project bij aan een beter begrip van de relatie tussen voeding, darmgezondheid en mentale veerkracht.

Oh My Gut brengt experts samen op het gebied van voeding, darmgezondheid, microbiologie, mentale gezondheid en humane interventiestudies. WUR werkt hierbij nauw samen met het Donders Instituut van het Radboud UMC, dat expertise inbrengt op het gebied van stress en cognitieve neurowetenschappen.

Daarnaast zijn verschillende industriële partners betrokken die supplementen, microbiële analyses en innovatieve meettechnologieën leveren. Onze partners zijn:  Donders Instituut (Radboud UMC), FrieslandCampina, Danone, Ingredion, Tate & Lyle, ANI.AI, Maven Health en MyMicroZoo.