Mariene biotoxinen

Mariene biotoxines worden door bepaalde algensoorten geproduceerd en kunnen zich vervolgens ophopen in filtervoedende schaaldieren, zoals mossels, kamschelpen en oesters. Consumptie van besmette schelpdieren kan leiden tot ernstige vergiftigingsverschijnselen, zoals geheugenverlies, verlamming, diarree en braken.

Chemische testen

Referentiemethoden die in de Europese wetgeving worden beschreven voor het testen op de aanwezigheid van deze giftige stoffen, zijn gebaseerd op chemische testen. Om nog meer kennis over deze mariene biotoxines te vergaren, heeft de EU een netwerk met EU-RL en NRL opgericht. Het EU-RL bevindt zich in het Spaanse Vigo. RIKILT is het Nederlandse nationaal referentielaboratorium dat actief deelneemt binnen het EURL-NRL-netwerk.

Verschillende toxinegroepen

RIKILT beschikt over veel expertise in het ontwikkelen en toepassen van chemische testen voor de uiteenlopende toxinegroepen. Deze chemische testen worden uitgevoerd met een vloeistofchromatograaf met UV-, fluorescentie- of massaspectrometrische detectie en vormen daarmee de officiële testmethode van de EU (Verordening (EG) nr. 2074/2005 – hoofdstuk III).

De toxineklassen waarvoor Europese wetgeving is opgesteld (Verordening (EG) nr. 853/2004 – hoofdstuk III), veroorzaken de volgende syndromen:

  • Amnesic Shellfish Poisoning [(ASP) toxine; domoic acid]
  • Paralytic Shellfish Poisoning [(PSP) toxine; saxitoxines]
  • Lipofiele mariene toxines, waaronder:
    • Diarrheic shellfish poisoning [(DSP) toxine; okadaic acid en dinophysistoxines]
    • Azaspiraciden
    • Pectenotoxines
    • Yessotoxines

Naast het ontwikkelen en valideren van testmethoden bestaan de taken van het NRL uit het geven van adviezen en deelname aan panels van de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (European Food Safety Authority / EFSA) en CODEX.