Project Ferment4Health: Gezondheidsvoordelen van gefermenteerde voeding wetenschappelijk onderbouwen

Van yoghurt en drankjes tot capsules en poeders: consumenten zoeken producten die hun darmgezondheid en weerstand ondersteunen. Daardoor groeit de markt voor gefermenteerde voedingsmiddelen, probiotica en supplementen in een rap tempo. Tegelijkertijd ligt er een flinke uitdaging, want lang niet alle gezondheidsclaims rondom zulke producten zijn voldoende onderbouwd. 

Daarnaast verbreedt het veld zich steeds meer. Waar wetenschappers zich voorheen vooral bezighielden met levende micro-organismen naar de darmen sturen, groeit nu het besef dat ook dode bacteriën, hun metabolieten en bacteriële celcomponenten de darm- en immuungezondheid sturen. Het onderzoeksgebied met zulke postbiotica ontwikkelt zich steeds verder en vraagt om robuuste, goed gevalideerde modellen die verder gaan dan losse observaties.

Ferment4Health brengt structuur in dit complexe veld door productontwikkeling, mechanistisch inzicht en humane validatie met elkaar te verbinden. In het project test WUR een reeks aan gefermenteerde producten, prebiotica, probiotica, postbiotica en bacteriële componenten, geleverd door industriële partners. 

De kern van de aanpak bestaat uit een gefaseerde onderzoeksopzet. Eerst bestuderen onze onderzoekers de producten in geavanceerde in-vitro-modellen met receptoren, dunnedarm- en immuuncellen. Daarbij krijgen de producten een simulatie van de spijsvertering om biologisch relevante componenten te identificeren en die vervolgens te testen. Zo voorkomen de onderzoekers dat ze stoffen onderzoeken die het lichaam al volledig afbreekt voordat ze de dunne darm en immuuncellen bereiken. 

Binnen Ferment4Health bieden we drie complementaire in-vitro assays aan, die elk een specifiek gezondheidsaspect in kaart brengen:

• Activatie van de antimicrobiële respons in de darmen
• Reductie van laaggradige ontstekingsreacties in en vanuit de darmen.
• Activatie en training van het aangeboren immuunsysteem om sneller en effectiever te reageren op bacteriële of virale infecties.

Deze modellen maken zichtbaar welke producten of componenten ontstekingsreacties kunnen dempen, antimicrobiële afweer versterken of het immuunsysteem langdurig ondersteunen.

Van laboratorium naar mens

Een belangrijk onderscheidend element van Ferment4Health is de directe koppeling tussen in-vitro bevindingen en humane interventiestudies. We selecteren producten die in het laboratorium de meest veelbelovende effecten tonen voor onderzoek bij gezonde vrijwilligers tijdens zogenoemde challenge-testen. Voor en na die interventie meten we biomarkers in het bloed en ontlasting van de proefpersonen om zo duidelijke resultaten te krijgen over ontstekingen, antimicrobiële activiteit en immuunactivatie.

Door dezelfde mechanismen zowel in vitro als in mensen te meten, kan Ferment4Health vaststellen of en hoe laboratoriumresultaten zich vertalen naar meetbare effecten in het lichaam. Daarmee ontstaat een zeldzaam complete bewijslijn, die essentieel is voor geloofwaardige gezondheidsclaims en gerichte productontwikkeling.

Ferment4Health helpt de voedings- en supplementensector om gefundeerde keuzes te maken in een snelgroeiend, maar wetenschappelijk complex domein. Het project ondersteunt de ontwikkeling van producten met aantoonbare effecten op darm- en immuungezondheid en draagt bij aan realistische, goed onderbouwde communicatie richting consumenten.

Ferment4Health is een publiek-private samenwerking binnen de Topsector Agri & Food, in crossover met Topsector Health Holland. Het consortium bestaat uit industriële partners waaronder Corbion, Kerry, Ani biome, Medex, Puratos en CNIEL, in samenwerking met WUR.